loading icon

Ars Longa

Γιάννης Αδαμάκος, Handle with Care II, 2010. Ακρυλικό σε χαρτί, ενότητα 12 έργων (το καθένα 28 x 21.5 εκ.)

Γιάννης Αδαμάκος, Χωρίς τίτλο, 2019. Λάδι σε καμβά, 160 x 200 εκ.

Κρις Γιανάκος, Ιερά οδός, 1999. Ακρυλικό και μέσο γέλης σε περγαμηνή, 95.5 x 62 εκ.

Μάκης Θεοφυλακτόπουλος, Χωρίς τίτλο, 2010. Λάδι σε καμβά, 80 x 100 εκ.

Μάκης Θεοφυλακτόπουλος, Χωρίς τίτλο, 2010. Λάδι σε χαρτόνι, 70 x 50 εκ.

Μάκης Θεοφυλακτόπουλος, Χωρίς τίτλο, 2010. Λάδι σε καμβά, 48 x 69 εκ.

Μάκης Θεοφυλακτόπουλος, Χωρίς τίτλο, 2019. Λάδι σε καμβά, 50 x 70 εκ.

Αλέκος Κυραρίνης, Κανόνας, 2020. Αυγοτέμπερα σε ξύλο, 176 x 114 εκ.

Γιώργος Λάππας, Πάλη, 2013. Μέταλλο και ύφασμα, 80 × 80 × 80 εκ. (χωρίς τη βάση)

Γιώργος Λάππας, Ταξιδιώτης, 2015. Μέταλλο, πλαστικό και ηλεκτρικές λυχνίες, 86 x 43 x 30 εκ. (χωρίς τη βάση)

Γιώργος Λάππας, Κόκκινη φιγούρα, 2015. Μέταλλο και ύφασμα, 68 x 58 x 30 εκ. (χωρίς τη βάση)

Γιώργος Λάππας, Το μάτι, 1982-1987. Σίδερο, 70 × 47 × 12 εκ.

Γιώργος Λάππας, Ακροβάτες, 1982-1987. Σίδερο, 65 × 44 × 20 εκ.

Νίκος Μάρκου, Από την ενότητα Inner Space, 2018. Αρχειακή χρωστική εκτύπωση σε χαρτί fine art επικολλημένο σε Dibond, 52 x 72.5 εκ.

Νίκος Μάρκου, Χωρίς Τίτλο, 2019. Αρχειακή χρωστική εκτύπωση σε χαρτί fine art επικολλημένο σε Dibond, 144 x 108 εκ.

Νίκος Μάρκου, Από την ενότητα Inner Space, 2019. Αρχειακή χρωστική εκτύπωση σε χαρτί fine art επικολλημένο σε Dibond, 108 x 144 εκ.

Αδαμάκος, Κ. Γιανάκος, Γ. Λάππας, Θ/πουλος, Κυραρίνης, Μάρκου
Ars Longa
2 Οκτωβρίου - 17 Οκτωβρίου 2020
Αθήνα

Πατριάρχου Ιωακείμ 19
4ος όροφος
10675 Αθήνα
Ελλάδα

(+30) 210 7235 226

Ώρες λειτουργίας
Τρ., Πέμ., Παρ.: 11.00-20.00
Τετ., Σάβ.: 11.00-16.00

Σχετικά με την έκθεση

Στον αθηναϊκό της εκθεσιακό χώρο η Citronne gallery παρουσιάζει μια εικαστική επιλογή από τα έργα έξι καλλιτεχνών, η οποία ταυτοχρόνως είναι μια πρόγευση- pre-view από την συμμετοχή της στην προσεχή διαδικτυακή "Art Athina, 2020". Η "Ars Longa", θεματική αφετηρία της γκαλερί, εκθέτει και συνθέτει σύγχρονες εικαστικές δημιουργίες- ζωγραφική, γλυπτική, κατασκευές, φωτογραφία.

Τα εικαστικά μέσα διαφέρουν, οι καλλιτέχνες δεν ανήκουν όλοι στην ίδια εποχή ή στον ίδιο χώρο· συγκροτούν, όμως, ένα παλίμψηστο ιδεών και δημιουργίας, το οποίο αίρεται πάνω από τον εκάστοτε χρόνο και τόπο. Αυτό που προσπαθούμε να δείξουμε, να αποδείξουμε είναι ότι η Τέχνη υπερβαίνει τα ανθρώπινα όρια, τον πεπερασμένο ανθρώπινο βίο.

Η ανθρωπότητα σήμερα διέρχεται μια μεγάλη, αδόκητη δοκιμασία. Κυριαρχεί ο φόβος του αγνώστου. Παράλληλα ή και ενάντια στην αγωνία αυτή, η Τέχνη υψώνει προστατευτικά και αμυντικά τείχη, καθώς εκφεύγει από τον σύγχρονο αγχωτικό ορθολογισμό και εγγυάται την αξία της συνέχειας, την αθανασία της Δημιουργίας. Ο αφαιρετικός Γιάννης Αδαμάκος, ο εκ Διασποράς Κρις Γιανάκος, ο υπερβατικός Μάκης Θεοφυλακτόπουλος, ο βυζαντινότροπος Αλέκος Κυραρίνης, ο πολύτροπος post mortem Γιώργος Λάππας και ο φωτογράφος Νίκος Μάρκου ζωοποιούν αυτό το πνεύμα της δημιουργίας.

Η Ars Longa είναι μια προσπάθεια αφύπνισης από τον τρέχοντα εφιάλτη. Ανάμεσα στην άνθηση και την φθορά, ανάμεσα στην βραχύβια ζωή-vita brevis και την μακρόβια μνήμη, η Τέχνη είχε και έχει την δύναμη να ξεπεράσει τα αισθητά όρια και να ανθέξει στον χρόνο, υπερβαίνοντας την ανθρώπινη διάσταση, την ανθρώπινη κατάσταση, το ανθρώπινο πεπερασμένο.

Ο Γιάννης Αδαμάκος επιδιώκει να εξαντλήσει τα όρια ανάμεσα στον αισθητό κόσμο και την υποκειμενική-υποσυνείδητη πρόσληψη της πραγματικότητας. Ανασύρει και εξηγεί τα ίχνη της μνήμης. Δείχνει ότι τα όρια ανάμεσα στο παρόν και το παρελθόν συντίθενται μέσα στην Μνήμη. Με την ίδια προσέγγιση, τα όρια ανάμεσα στο φως και το σκοτάδι, στον θόρυβο και την σιωπή, το όνειρο και το βίωμα, την φύση και την φαντασία συγχέονται μέσα στο χρώμα.

Ο Κρις Γιανάκος, διεθνώς αναγνωρισμένος εικαστικός της ελληνικής Διασποράς, ενδιαφέρεται για την αρχιτεκτονική, τους αρχαίους πολιτισμούς και την ανθρώπινη συμπεριφορά. Τον ελκύουν οι γεωμετρικές φόρμες και οι κλασικές αναλογίες καθώς και η πολιτισμική και πνευματική τους διάσταση. Με την δυναμική σύνθεση καθαρών γεωμετρικών επιπέδων, όπως ο Σταυρός και η Διαγώνιος, υπαινίσσεται την υπεροχή των καθαρών συναισθημάτων.

Ο Μάκης Θεοφυλακτόπουλος, εκπρόσωπος του σύγχρονου ελληνικού εξπρεσιονισμού, έχει δημιουργήσει ένα υψιπετές σύμπαν ζωγραφικής αρτιότητας και υπαρξιακού βάθους, στο κέντρο του οποίου είναι η ανθρώπινη ή ανθρωποειδής μορφή. Με διαρκώς επινοούμενη τεχνική, περνά από την αναπαράσταση της μορφής σε μια σχεδόν αυτοβιογραφική αφαίρεση, αναζητώντας την «καλλιτεχνική εκπομπή- δηλαδή, την δυνατότητα της ζωγραφικής να πάλλεται άλογα εντός του θεατή της. Η εικόνα του μοναχικού urban ατόμου στον δύσκολο κόσμο μας, αφορά αυτήν καθεαυτήν την ανθρώπινη ύπαρξη».

Ο Αλέκος Κυραρίνης, με μια παλίμψηστη εικαστική γραφή, με προσωπικά νοήματα και συλλογικές μνήμες, καταπιάνεται με μία σύνθετη, αυστηρά προσωπική αναζήτηση. Η ζωγραφική του είναι ένα γοητευτικό κράμα από απολύτως αφομοιωμένες, δυσδιάκριτες επιρροές- από την βυζαντινή σημαντική και την ισλαμική καλλιγραφία έως τους σύγχρονους εικαστικούς δημιουργούς, Έλληνες και μη. O χώρος κατακλύζεται από πολυποίκιλα διακοσμητικά μοτίβα που κατάγονται από ένα ευρύτατο χρονικό φάσμα- από τον κόσμο της ύστερης αρχαιότητας ως τους βυζαντινούς και μεταβυζαντινούς χρόνους και, από εκεί, στην λαϊκή μαρμαρογλυπτική και ξυλογλυπτική. Κάθε μοτίβο εντάσσεται οργανικά στην εκάστοτε σύνθεση, καθώς επιλεγεί με βαθειά γνώση του συμβολισμού του και της οπτικής του βαρύτητας.

Ο Γιώργος Λάππας απωθεί τον περιορισμό, αδιαφορεί για τον «ορθολογισμό.» Διακατέχεται και εκφράζει την αέναη επιθυμία του ανθρώπου να υπερβεί τα εκάστοτε όρια. Ο κόσμος του συντίθεται από μέταλλο, πλαστικό ύφασμα, ηλεκτρικές λυχνίες. Τα αναπάντεχα αυτά υλικά δημιουργούν μια αίσθηση παράδοξου, uncanny, η οποία ανακαλεί υποσυνείδητες ονειρικές συνδέσεις, δυσανάγνωστους συνειρμούς. Άλλωστε, ο Λάππας αρνείται τον περιορισμό, αδιαφορεί για τον ορθολογισμό. Το φυσικό σώμα καταργείται, η σκέψη, η μνήμη και η αφήγηση λειτουργούν με αποκλειστικά εσωτερική λογική. Τα έργα του αποτελούν πρωτίστως μια μελέτη της σχέσης του σώματος με τον χώρο και τον χρόνο, έναν στοχασμό πάνω στις σχέσεις του παρελθόντος και του μέλλοντος της γλυπτικής, των δομικών παραμέτρων της πλαστικής και της αρχιτεκτονικής σε σχέση με τον τόπο, αλλά και μια κατάδυση σε πτυχές της ανθρώπινης ψυχής.

Ο Νίκος Μάρκου, προσδιορίζει φωτογραφικά έναν εσωτερικό κόσμο, ένα Inner Space. Από τα φωτογραφημένα επιλεγμένα εξωτερικά τοπία μεταβαίνει σε μία εσωτερική πραγματικότητα. Επιπλέον, από την φυσική απεικόνιση περνάει στην τεχνική μεταλλακτική επεξεργασία. Το αποτέλεσμα οδηγεί σε μια "κατασκευασμένη" πραγματικότητα. Δεν πρόκειται πλέον για φωτογραφίες τοπίων ή ανθρώπων, αλλά για εσωτερικά τοπία- δηλαδή, μια υπερβατική ανακατασκευή, η αφετηρία της οποίας αφομοιώνεται με την καθοριστική υποκειμενική ερμηνεία του φωτογράφου.

Γλυπτά και Φωτεινές Εγκαταστάσεις

Γιώργος Λάππας
Γλυπτά και Φωτεινές Εγκαταστάσεις
4 Οκτωβρίου 2019 - 15 Νοεμβρίου 2019
Αθήνα

Πατριάρχου Ιωακείμ 19
4ος όροφος
10675 Αθήνα
Ελλάδα

(+30) 210 7235 226

Ώρες λειτουργίας
Τρί, Πέμ, Παρ: 11.00-15.00 &17.00-20.00
Τετ: 11.00-15.00
Σάβ: 11.00-15.00

Σχετικά με τον καλλιτέχνη

1950 - 2016. Ο Γιώργος Λάππας σαν Έλληνας της διασποράς χρησιμοποιεί έντονα τη γεωγραφία και τη χαρτογράφηση στο έργο του, μέσα στο οποίο τα τοπία μετατρέπονται σε χάρτη του κόσμου. Η ζωή του καθορίστηκε εντός των αναρίθμητων ταξιδιών του, ξεκινώντας από τον τόπο της γέννησής του το 1950 στο Κάιρο της Αιγύπτου. Το 1958 η οικογένειά του μετακινείται στην Ελλάδα όπου ο καλλιτέχνης ολοκληρώνει τις γυμνασιακές του σπουδές στην Αθήνα. Από το 1969 ως το 1973 σπουδάζει κλινική ψυχολογία στο Reed College στο Portland του Όρεγκον στην Αμερική. Εκεί ασχολείται με την έρευνα, όπου συμμετέχει σε ψυχιατρικά προγράμματα στις κλινικές του Salem στο Όρεγκον, το Σαν Φρανσίσκο και Σαν Ντιέγκο στην Καλιφόρνια. Το 1974 ως υπότροφος του Watson Foundation ταξιδεύει στην Ινδία συλλέγοντας ντοκουμέντα για την ινδική γλυπτική και αρχιτεκτονική. Ταξιδεύει στο Αφγανιστάν και την Περσία. Το 1975 φοιτά στο Architectural Association School of Architecture στο Λονδίνο και συνεχίζει τις σπουδές του με εκπαιδευτικό σεμινάριο στην Ιταλία. Από το 1976 ως το 1981 φοιτά στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας με δασκάλους τους Γιάννη Παππά και Γιώργο Νικολαΐδη και αποφοιτά με άριστα 10 από τη σχολή. Το 1984 παίρνει υποτροφία του γαλλικού κράτους για την École nationale supérieure des Beaux-Arts στο Παρίσι, όπου σπουδάζει Γλυπτική. Το 1986-87 εργάζεται στη Γαλλία και την Αγγλία. Το 1991 με υποτροφία του Fondation Cartier βρίσκεται στο Jouy-en-Josas. Από το 1987 ως το 2016 διδάσκει στη βαθμίδα του Καθηγητή στο τμήμα Γλυπτικής της Σχολής Καλών Τεχνών στην Αθήνα, εισάγοντας μία εντελώς καινούρια και ριζοσπαστική μέθοδο για την εκπαίδευση των νέων καλλιτεχνών. Ενδιαμέσως συνεχίζει τα ταξίδια του, στον Καναδά, την Κίνα, την Ιαπωνία, τη Ρωσία, τις Η.Π.Α., τη Βραζιλία, την Κορέα και σε όλη την Ευρώπη, και μη εγκαταλείποντας πλέον αυτήν του την ακόρεστη περιέργεια για τους τόπους βαδίζει προς τη δική του ουτοπία.

Σχετικά με την έκθεση

Ο χώρος του αστικού διαμερίσματος μεταμορφώνεται πάλι και αυτή τη φορά προσεγγίζει μια διαφορετική πτυχή των έργων του Γιώργου Λάππα. Τα έργα που εκτίθενται («Πάλη», «Πικ-νικ», «Από τα Προάστια της Σαγκάης») λειτουργούν ως συνέχεια του εμβληματικού «Mappemonde», το οποίο μέχρι πριν λίγο καιρό παρουσιαζόταν στον χώρο της γκαλερί. Οι φιγούρες των έργων, με δική τους ενέργεια η καθεμία και με ρόλο ξεχωριστό, οργανώνουν όλες μαζί ένα μαγικό μετασχηματισμό και διαμορφώνουν ένα νέο πλαίσιο σχέσεων με τον χώρο που τις υποδέχεται. Κοινό τους στοιχείο οι φωτεινές πηγές οι οποίες φαίνεται να εισβάλλουν μέσα τους.
Δισυπόστατες έννοιες, όπως αυτές της παρουσίας και της απουσίας, της κίνησης και του μουδιάσματος, της ιδιαιτερότητας και του συνηθισμένου θίγονται στις «σωματικές» αναπαραστάσεις του Λάππα, ενώ η εγκατάσταση «Από τα Προάστια της Σαγκάης» τονίζει το πέρασμα από την ομάδα των κόκκινων ανθρώπων προς την κατεύθυνση της γλυπτικής που χρησιμοποιεί το φως και τις φωτογραφικές μεμβράνες.

Εγκιβωτισμός – Mappemonde – Το μυστικό βιβλίο

Γιώργος Λάππας
Εγκιβωτισμός – Mappemonde – Το μυστικό βιβλίο
29 Νοεμβρίου, 2018 - 31 Μαΐου, 2019
Αθήνα

Πατριάρχου Ιωακείμ 19
4ος όροφος
10675 Αθήνα
Ελλάδα

(+30) 210 7235 226

Ώρες λειτουργίας
Τρί, Πέμ, Παρ: 11.00-15.00 &17.00-20.00
Τετ: 11.00-15.00
Σάβ: 11.00-15.00

Σχετικά με τον καλλιτέχνη

1950 - 2016. Ο Γιώργος Λάππας σαν Έλληνας της διασποράς χρησιμοποιεί έντονα τη γεωγραφία και τη χαρτογράφηση στο έργο του, μέσα στο οποίο τα τοπία μετατρέπονται σε χάρτη του κόσμου. Η ζωή του καθορίστηκε εντός των αναρίθμητων ταξιδιών του, ξεκινώντας από τον τόπο της γέννησής του το 1950 στο Κάιρο της Αιγύπτου. Το 1958 η οικογένειά του μετακινείται στην Ελλάδα όπου ο καλλιτέχνης ολοκληρώνει τις γυμνασιακές του σπουδές στην Αθήνα. Από το 1969 ως το 1973 σπουδάζει κλινική ψυχολογία στο Reed College στο Portland του Όρεγκον στην Αμερική. Εκεί ασχολείται με την έρευνα, όπου συμμετέχει σε ψυχιατρικά προγράμματα στις κλινικές του Salem στο Όρεγκον, στο Σαν Φρανσίσκο και Σαν Ντιέγκο στην Καλιφόρνια. Το 1974 ως υπότροφος του Watson Foundation ταξιδεύει στην Ινδία συλλέγοντας ντοκουμέντα για την ινδική γλυπτική και αρχιτεκτονική. Ταξιδεύει στο Αφγανιστάν και την Περσία. Το 1975 φοιτά στο Architectural Association School of Architecture στο Λονδίνο και συνεχίζει τις σπουδές του με εκπαιδευτικό σεμινάριο στην Ιταλία. Από το 1976 ως το 1981 φοιτά στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας με δασκάλους τους Γιάννη Παππά και Γιώργο Νικολαΐδη και αποφοιτά με άριστα 10 από τη σχολή. Το 1984 παίρνει υποτροφία του γαλλικού κράτους για την École nationale supérieure des Beaux-Arts στο Παρίσι, όπου σπουδάζει Γλυπτική. Το 1986-87 εργάζεται στη Γαλλία και την Αγγλία. Το 1991 με υποτροφία του Fondation Cartier βρίσκεται στο Jouy-en-Josas. Από το 1987 ως το 2016 διδάσκει στη βαθμίδα του Καθηγητή στο τμήμα Γλυπτικής της Σχολής Καλών Τεχνών στην Αθήνα, εισάγοντας μία εντελώς καινούρια και ριζοσπαστική μέθοδο για την εκπαίδευση των νέων καλλιτεχνών. Ενδιαμέσως συνεχίζει τα ταξίδια του, στον Καναδά, την Κίνα, την Ιαπωνία, τη Ρωσία, τις Η.Π.Α., τη Βραζιλία, την Κορέα και σε όλη την Ευρώπη, και μη εγκαταλείποντας πλέον αυτήν του την ακόρεστη περιέργεια για τους τόπους βαδίζει προς τη δική του ουτοπία.

Σχετικά με την έκθεση

Παράλληλα και συμπληρωματικά με την γκαλερί στον Πόρο, η γκαλερί CITRONNE στο Κολωνάκι, στην Πατριάρχου Ιωακείμ 19, παρουσιάζει μία διαφορετική πρόταση εικαστικού χώρου. Στον Πόρο εξαίρεται η τοπικότητα, το local· στην Αθήνα διασταυρώνονται τα παγκόσμια δίκτυα, το global. Ένα αστικό διαμέρισμα, σε μια πολυκατοικία της δεκαετίας του 1960, μεταποιείται και μετα-λειτουργεί ως εκθεσιακός χώρος. Εγκαινιάζεται την Πέμπτη 29 Νοεμβρίου, με την εγκατάσταση του Γιώργου Λάππα (1950–2016) «Εγκιβωτισμός – Mappemonde», ένα από τα περισσότερο γνωστά και σημαντικά έργα της ελληνικής μεταπολεμικής γλυπτικής.

Η επιδίωξη της γκαλερί CITRONNE είναι να επιτύχει την σύνθεση ανάμεσα στο τοπικό και το παγκόσμιο, το glocal, αξιοποιώντας τα δίκτυα που συνδέουν την ελληνική πρωτεύουσα με την Διασπορά και την παγκόσμια καλλιτεχνική δημιουργία. Προβάλλει και θα επαναπροβάλλει έργα με αντοχή στον χρόνο, με λειτουργία στον χώρο· δηλαδή, έργα των οποίων η συμβολική υπερβαίνει τα όρια του χρόνου και του χώρου.

Με αυτό το πνεύμα επανέρχεται στην γκαλερί ο «Mappemonde», ο Χάρτης του Κόσμου, ως ένα οροθετημένο, “εγκιβωτισμένο” πεδίο μνήμης, το οποίο με την σειρά του “εγκιβωτίζεται” στην μνήμη μιας αστικής κατοικίας. Πρόκειται για μια χαρτογράφηση, μια γλυπτική αφήγηση, η οποία ανάγεται σε προσωπικά βιώματα, αλλά ταυτοχρόνως ανοίγεται σε μια πανανθρώπινη κλίμακα.

Όπως επισημαίνει ο συνεπιμελητής της έκθεσης Γιώργος Τζιρτζιλάκης, “το Mappemonde, είναι έργο μυστικιστικού χαρακτήρα…, μια μικρογραφία ενός κόσμου που στον πυρήνα του βρίσκεται το ζήτημα της ταξινόμησης. […] καθιστά τον Λάππα έναν σύγχρονο γλύπτη μυθολόγο, ο οποίος στην περίπτωση αυτή δεν σμιλεύει …αλλά κατασκευάζει, χαράσσει, κόβει και προπάντων συναρμολογεί…”

Στον 600σέλιδο κατάλογο, που η γκαλερί CITRONNE – Αθήνα εκδίδει σε συνεργασία με τις εκδόσεις Καστανιώτη, έχει ενταχθεί το ανέκδοτο «Μυστικό Βιβλίο» του Γιώργου Λάππα. Το βιβλίο αυτό, άγνωστο, πολύτιμο αρχειακό υλικό, καταγράφει τη διάταξη του συνθέματος με φωτοτυπημένες φωτογραφίες, υλικό από τις εκατόν εξήντα τέσσερις «πλάκες-μήτρες» (χάρτες), σχέδια των τριών χιλιάδων «στοιχείων», μαζί με αυτόγραφες σημειώσεις, καταλογικές παραθέσεις, υπολογισμούς και σκίτσα.

Η γλύπτρια Αφροδίτη Λίτη, σύντροφος του Γιώργου Λάππα, αναφέρει ότι “…ο κόσμος του «Mappemonde»… αποτελείτο από μικρά, μεταλλικά στοιχεία κομμένα στο οξυγόνο και ένα σπίτι, που διαμορφώθηκε γύρω από την αναζήτηση του τόπου του ξεκινήματός του…”

Θεωρεί ότι “με ένα λόγιο τρόπο, μέσω της γλυπτικής του, ο Γιώργης επέτυχε να γεφυρώσει κενά και αγκυλώσεις στο χάσμα που υπήρχε μεταξύ του κοινού και της τέχνης.” Η Αφροδίτη Λίτη, επίσης συνεπιμελήτρια, μάς παροτρύνει “να επανεκτιμήσουμε, μετά από 31 χρόνια, στον χώρο ενός φιλόξενου αθηναϊκού διαμερίσματος, «εγκιβωτισμένο» τον προσωπικό εκστατικό χάρτη του Γιώργη, μέσα από τη συρραφή σπαρμένων εικόνων πολιτισμού».

Με το νέο εγχείρημα η γκαλερί CITRONNE συνεχίζει αλλά και ανανεώνει την προσπάθεια που άρχισε πριν από 12 χρόνια. Φιλοδοξεί να εμπλουτίσει την υπάρχουσα εικαστική ζωή της πρωτεύουσας με καινούργιες ιδέες και γόνιμες συνεργασίες.

Επιμέλεια Έκθεσης & Καταλόγου
Αφροδίτη Λίτη, Τατιάνα Σπινάρη-Πολλάλη, Γιώργος Τζιρτζιλάκης

Φωτισμός
Ελευθερία Ντεκώ

Σχεδιασμός Καταλόγου
Γιώργος Ρυμενίδης – Grid Office

Φιγούρες και Σακίδιο με Αυτιά

Σχετικά με τον καλλιτέχνη

1950 - 2016. Ο Γιώργος Λάππας σαν Έλληνας της διασποράς χρησιμοποιεί έντονα τη γεωγραφία και τη χαρτογράφηση στο έργο του, μέσα στο οποίο τα τοπία μετατρέπονται σε χάρτη του κόσμου. Η ζωή του καθορίστηκε εντός των αναρίθμητων ταξιδιών του, ξεκινώντας από τον τόπο της γέννησής του το 1950 στο Κάιρο της Αιγύπτου. Το 1958 η οικογένειά του μετακινείται στην Ελλάδα όπου ο καλλιτέχνης ολοκληρώνει τις γυμνασιακές του σπουδές στην Αθήνα. Από το 1969 ως το 1973 σπουδάζει κλινική ψυχολογία στο Reed College στο Portland του Όρεγκον στην Αμερική. Εκεί ασχολείται με την έρευνα, όπου συμμετέχει σε ψυχιατρικά προγράμματα στις κλινικές του Salem στο Όρεγκον, το Σαν Φρανσίσκο και Σαν Ντιέγκο στην Καλιφόρνια. Το 1974 ως υπότροφος του Watson Foundation ταξιδεύει στην Ινδία συλλέγοντας ντοκουμέντα για την ινδική γλυπτική και αρχιτεκτονική. Ταξιδεύει στο Αφγανιστάν και την Περσία. Το 1975 φοιτά στο Architectural Association School of Architecture στο Λονδίνο και συνεχίζει τις σπουδές του με εκπαιδευτικό σεμινάριο στην Ιταλία. Από το 1976 ως το 1981 φοιτά στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας με δασκάλους τους Γιάννη Παππά και Γιώργο Νικολαΐδη και αποφοιτά με άριστα 10 από τη σχολή. Το 1984 παίρνει υποτροφία του γαλλικού κράτους για την École nationale supérieure des Beaux-Arts στο Παρίσι, όπου σπουδάζει Γλυπτική. Το 1986-87 εργάζεται στη Γαλλία και την Αγγλία. Το 1991 με υποτροφία του Fondation Cartier βρίσκεται στο Jouy-en-Josas. Από το 1987 ως το 2016 διδάσκει στη βαθμίδα του Καθηγητή στο τμήμα Γλυπτικής της Σχολής Καλών Τεχνών στην Αθήνα, εισάγοντας μία εντελώς καινούρια και ριζοσπαστική μέθοδο για την εκπαίδευση των νέων καλλιτεχνών. Ενδιαμέσως συνεχίζει τα ταξίδια του, στον Καναδά, την Κίνα, την Ιαπωνία, τη Ρωσία, τις Η.Π.Α., τη Βραζιλία, την Κορέα και σε όλη την Ευρώπη, και μη εγκαταλείποντας πλέον αυτήν του την ακόρεστη περιέργεια για τους τόπους βαδίζει προς τη δική του ουτοπία.

Σχετικά με την έκθεση

Η post mortem ατομική έκθεση του Γιώργου Λάππα παρουσιάζει τριάντα ένα έργα, γλυπτά, μελέτες και σχέδια, τα οποία καλύπτουν την περίοδο 1978 – 2015. Τα έργα αυτά συγκροτούν μια ενότητα η οποία επικεντρώνεται κατ’ αρχήν στην ανθρώπινη φιγούρα, θεματική πρωταρχική στο σύνολο της δημιουργίας του. Η ενότητα διακόπτεται ή και διανθίζεται από στοιχεία φαινομενικά εξωγενή, τα οποία όμως σηματοδοτούν μια χαρακτηριστική λειτουργική ιδιαιτερότητα του καλλιτέχνη: ο Γιώργος Λάππας έχει αφετηρία και ιδιοσυγκρασία οδοιπόρου, ταξιδευτή, περιηγητή. Η πορεία του δεν γνωρίζει όρια, γεωγραφικά, χρονικά, πολιτισμικά ή εθνικά· με τον ίδιο τρόπο, οι απορρέουσες καλλιτεχνικές δημιουργίες του υπερβαίνουν την αισθητή πραγματικότητα. Σήμα κατατεθέν της αναζήτησης αυτής ανά τα πέρατα του κόσμου, γνωστού ή νοητού, είναι το εμβληματικό "σακίδιο με αυτιά" – ώστε, ως απαραίτητο εξάρτημα του περιπατητή, να αντιλαμβάνεται και τον ελάχιστο ήχο του ανθρώπινου σύμπαντος.

Φιγούρες, σε μεγάλο και μικρό μέγεθος, από μπρούντζο, αλουμίνιο, ύφασμα, πλαστικό, ηλεκτρικές λυχνίες, απαρτίζουν τον γλυπτικό κόσμο του Γιώργου Λάππα. Τις πλαισιώνει ο εκθεσιακός χώρος, ως τμήμα ενός τοπικού παραδοσιακού σπιτιού. Εκεί ο "Καλλιτέχνης με τις Σκέψεις του" συνομιλεί με σαμάνους, ισορροπιστές, ταχυδακτυλουργούς, θεότητες. Οι φιγούρες αυτές "κινούνται" ή στέκουν στα άκρα της πραγματικότητας, αγνοώντας τους νόμους της φυσικής και της ισορροπίας. Το φυσικό σώμα καταργείται, η σκέψη, η μνήμη και η αφήγηση λειτουργούν με εσωτερική λογική, χωρίς αντιληπτή συνέπεια. Αναπάντεχα υλικά δημιουργούν μια αίσθηση παράδοξου, uncanny, η οποία ανακαλεί υποσυνείδητες ονειρικές συνδέσεις, δυσανάγνωστους συνειρμούς. Ο διάλογος ανάμεσα στον Αιγυπτιώτη Σόλωνα που αναπαύεται στις όχθες του Νείλου και στις φιγούρες- συνταξιδιώτες του, απρόβλεπτος για τον θεατή, στηρίζεται σε θεματικές αναφορές οι οποίες ανάγονται στις πολλαπλές αναγνωρίσιμες αφετηρίες του καλλιτέχνη.

Ανατολή και Δύση λειτουργούν καλλιτεχνικά με διακριτούς χαρακτήρες, αλλά και σε μια πρωτότυπη αρχέτυπη σύνθεση. Τα γλυπτά παραπέμπουν υπαινικτικά στην Αίγυπτο και στα ιερογλυφικά, στην Ινδία και στους ναούς των Βραχμάνων, προβάλλουν το παράδοξο και υπαινίσσονται την μαγεία - ως ενδείξεις, ίσως, μιας νοσταλγίας για ένα "μεταφυσικό" παρελθόν εν λειτουργία στις χώρες της Ανατολής. Η Δύση, αντιθέτως, επιβάλλει μια ορθολογική καταδυνάστευση η οποία στον καλλιτέχνη προκαλεί ένα "πένθος χώρου". Μοναδικό αντίδοτο σε αυτό είναι το έργο Τέχνης, ο μόνος τρόπος να γεφυρώσει τις αντιθέσεις, να οικειοποιηθεί το μη γνώριμο – δηλαδή, να περατωθεί "ο ξένος κόσμος". Οι σαμάνοι και οι ταχυδακτυλουργοί, οι ισορροπιστές-ακροβάτες, αλλά και οι μονόποδες και οι επικρεμάμενοι κηπουροί αφηγούνται παραστατικά την αέναη επιθυμία του ανθρώπου να υπερβεί τα εκάστοτε όρια –είτε πρόκειται για τον φυσικό κόσμο που τον περιβάλλει είτε για την πεπερασμένη νόηση και γνώση. Στην ίδια υπερβατική αντίληψη, ένα κάθισμα ή ένας αστέρας μπορούν να ισορροπούν πάνω στο κεφάλι μιας φιγούρας, επεκτείνοντας τα όρια και τις αντοχές του σώματος και επανερμηνεύοντας ελεύθερα την ορατή συμβίωση ανθρώπου και αντικειμένου.

Η έκθεση αυτή επιχειρεί να δώσει μια όσο το δυνατόν πληρέστερη εικόνα από την σύνθετη προσωπικότητα και την μακρά και επώδυνη αναζήτηση του Γιώργου Λάππα· ενός καλλιτέχνη ο οποίος "πολλὰ ἀνθρώπων ἴδεν ἄστεα καὶ νόον ἔγνω" (Οδύσσεια α.3). Την εμπειρία αυτή έχει αποκομίσει και μεταδώσει με γνώση και φρόνηση σε όλη την καλλιτεχνική του πορεία.